13. Yılında Urumçi Katliamı

13. Yılında Urumçi Katliamı
Köşe Yazıları
Yayınlama: 05.07.2022 15:18
1
A+
A-

Çoğunluğu Uygur Türkü üniversiteli öğrencilerden oluşan kalabalık bir grup, 5 Temmuz 2009 tarihinde Çin Yönetiminin Uygur Türklerine yönelik baskı, ayrımcılık, kaçırılma, ortadan kaybolma ve fabrikalarda zorla çalıştırmaları protesto amacıyla Doğu Türkistan’ın Urumçi şehrinde protesto gösterisi düzenlemiştir.

Uluslararası Af Örgütü, İnsan Hakları İzleme Örgütü başta olmak üzere birçok uluslararası insan hakları örgütleri tarafından barışçıl olarak tanımlandığı bu gösterilere Uygurların yanı sıra Kazak, Kırgız ve diğer azınlıklar tarafından da destek verilmiştir; fakat bu barışçıl protesto eylemini “otoriteye başkaldırı” ve “isyan” olarak değerlendiren Çin Komünist Partisi (ÇKP) Hükumeti, göstericilere çok sert yöntemlerle müdahale etmiştir.

Görgü tanıklarının beyanlarına göre masum gösterileri uluslararası kamuoyuna yanlış tanıtma amacıyla sivil Uygur Türkü görünümlü Çin Komünist Partisi mensupları, göstericilerin arasına karışarak olayları provoke etmiş ve bilinçli olarak Çin polisini kışkırtmıştır.

Bölgedeki yabancı medya mensuplarını kentten çıkartan Çin yönetimi, internet bağlantılarını da kesmesinin ardından, bölgeye sevk edilen ilave 20.000 asker ve polis tarafından, göstericilerin üzerine gerçek mermilerle ateş açılmış ve zırhlı araçları eylemcilerin üzerine sürerek insanları kasten ezerek katletmişlerdir. Katliamlar7 Temmuz 2009’da kadar üç gün boyunca devam etmiştir.

Çin yönetiminin, Çinli çetelerle çok iyi bir koordinasyon ve işbirliği yaparak Uygur Türklerine karşı uygulanan soykırımın şiddetini olabildiğince arttırmaya çalıştığı anlaşılmaktadır

Çin yönetimi tarafından etnik soykırım olarak uygulanan Urumçi katliamlarında resmi olarak 197 kişinin hayatını kaybettiği, 2.000 civarında yaralananlar olduğu açıklanmış olsa da görgü tanıkları daha sonradan yaptıkları açıklamalarında hayatını kaybedenlerin binlerce olduğunu, yaralananların ise çok ama çok daha fazla olduğunu ifade ettikleri görülmektedir.

Gösterilerden sonra Urumçi’de gözaltına alınanlardan bazıları kurşuna dizilerek, bazılarının da değişik yöntemlerle idam edildiği bilgileri uluslararası basın kuruluşları tarafından duyurulmuştur.

Sonuç Olarak;

Çin yönetiminin inkâr ettiği Urumçi Katliamının, 11-22 Temmuz 1995 Srebrenitsa Soykırımından bir farkı olmadığı muhakkaktır. Yıllardır Çin işgali altında zulüm gören Doğu Türkistan’da 5-7 Temmuz 2009 tarihinde Uygur Türklerinin acımasızca katledildiği Urumçi katliamının üzerinden 13 yıl geçmiş olsa da acısı ilk günkü gibi taze kalmıştır.

İsmail Cingöz
İsmail Cingöz
Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Uzmanı/M.A. Araştırmacı Yazar e-posta:cingozismail01@gmail.com1970 Adana/Feke doğumludur.Babasının görevi nedeniyle ilk, orta ve lise öğrenimini Hatay-Dörtyol’da yapmıştır. 1989-2013 yılları arasında İçişleri Bakanlığı/Jandarma Genel Komutanlığı bünyesinde çeşitli birimlerde, birçok ilde görev yapmış ve kendi isteği ile emekli olmuştur. Lisans eğitimini Anadolu Üniversitesi İşletme Fakültesi, İşletme dalında yapmıştır. Eylül 2013 döneminde Turgut Özal Üniversitesi’nde başlamış olduğu “Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Tezli Yüksek Lisans” eğitimini24 Kasım 2015’te “Türkiye Suriye İlişkilerinin Dönüşümü: Arap Baharı ve Hatay Faktörü” konulu tez çalışması ile tamamlamıştır. Özellikle Ortadoğu, Doğu Akdeniz, Kafkaslar, Balkanlar ve Doğu Türkistan başta olmak üzereYurtdışı Türkleri ile Türkiye’nin Dış Politikasıve uluslararası ilişkiler alanlarındaçalışmalar yapmaktadır. Çalışma alanları kapsamında birçok Konferans, Sempozyum,Panel ve Çalıştaylarda bildiri sunumları yapmış, seminerler vermiş, makaleler yayınlamış, yayınlanmış kitap ve dergilerde bölüm yazmıştır. Yazıları; Azerbaycan ve Bulgaristan başta olmak üzere yurt dışında ve yurt içinde çeşitli dergi, gazete ve internet haber sitelerinde yayınlanmaktadır. Bazı eserleri ise;bilimsel çalışmalarda, kitaplarda ve makalelerde kaynak olarak kullanılarakatıflarda bulunulmuştur (Nisan 2022 itibariyle 27 atıf). Ulusal, bölgesel ve yurtdışı TV’lerinde bölgesel ve uluslararası konularda Strateji ve Gündem değerlendirmeleri için yer almıştır. Zaman zaman canlı TV programlarına davet edilerek görüş ve önerilerine başvurulmaktadır. WPE / World PressFederation Basın Kartı sahibidir.Halen; Bulgaristan Türkleri Kültür ve Hizmet Derneği (BULTÜRK) Ankara Temsilcisidir. -Türk Dünyası Parlamenterler Birliği, Basın Kulübü Başkanıdır. -Dünya Avşarlar Eğitim Kültür ve Yardımlaşma Derneği Genel Başkan Yardımcısı ve Yönetim Kurulu Üyesidir, -Türkiye İlim ve Edebiyat Eseri Sahipleri Meslek Birliği (İLESAM), -Uluslararası Sanat ve İlim Derneği (USİD), -Batı Trakya Türk Birliği Derneği/Ankara, -Türkiye Emekliler Derneği/Çankaya Şubesi), -Türk Kızılay’ı / Ankara Şubesibaşta olmak üzere çeşitli Sivil Toplum Kuruluşlarında üyelikleri vardır. Ayrıca; Medya Vatan köşe yazarları ve Ankara temsilcisi olup; sonnoktahaber.com ve hrcmedya.com haber kuruluşlarının Genel Yayın Koordinatörlüklerini yürütmektedir.Yayınlanmış Kitapları -Türkiye Gündem Değerlendirmeleri (Ortadoğu-Doğu Akdeniz-İran), Berikan Yayınevi, 2020, Ankara. -Türkiye Suriye İlişkilerinin Dönüşümü: Arap Baharı ve Hatay Faktörü, Yade Yayınları, 2018,Ankara.Bölüm Yazarak Katkı Sağladığı Bazı Kitaplar -Kıbrıs’ta Çözüm Mücadeleleri Uluslararası Antik Çağ'dan Fethe Kıbrıs'ta Türkler Sempozyumu,Ed. Doç. Dr. Gökçe Yükselen PERLER, Hiper Yayınevi, (ss. 309-322), 2022, İstanbul. -Güvenli Enerji Koridoru Sorunu ve Türkiye, İlk Hedef Akdeniz, Ed. Doç. Dr. Murat Koç, Çağ Üniversitesi, Karahan Yayınları. (ss. 47-82), 2021, Adana.-Mimar Sinan Unutulmaya Yüz Tutan 100 Türk Büyüğü (Türk Dünyasından 80 yazarlı), Hazırlayanlar; Behiye YILMAZ, Hasan HALAKAÇAYIR, Kitap Otağı Yayınevi, C. 3, ss. 193-212, 2019, Ankara -Arap Baharı’nın Suriye’ye Sirayeti ve Suriyeli Sığınmacılar Sorunu Yeni Türkiye, S. 87, Ortadoğu Özel Sayısı C.VI, ss.700-714), 0cak-Haziaran 2016, Ankara -Bulgaristan Türkleri, 1989 Göçü, Geri Dönüşler ve Çözüm Bekleyen Sorunlar Bulgaristan Türklerinin Büyük Göçü Sempozyumu Bildirileri (19-22 Haziran 2014), Ed. Hasine Şen, ss.68-75, Akademi Matbaa, İstanbul.Bölüm Yazarak Katkı Sağladığı Bazı Dergiler -Türkler Anadolu ve Ortadoğu’nun Kadim Milletidir İMBİK, Eylül-Ekim 2021 -Ermenilerin Kafkaslarda Türk ve Müslüman Soykırımları Türk Dünyası Parlamenterler Birliği (TDPB) Parlamenter Bakış Dergisi, S. 7, ss. 268-290, Nisan-Mayıs-Haziran 2020. -Tarih Süzgecinde Kıbrıs Sorunu ve Münhasır Alan Tartışmaları TDPB Parlamenter Bakış Dergisi, S.5, ss. 56-66, Ekim-Kasım-Aralık 2019. -Ermeni Diasporası TDPB Parlamenter Bakış Dergisi, S. 3, ss. 126-133, Nisan-Mayıs-Haziran 2019. -Perslerden Günümüze İran Siyasetİst Dergisi, S.2, ss.40-46, Mart 2018, İstanbul. -Balkanlarda Türk Varlığı ve Türkiye-Bulgaristan İlişkileri TDPB Türk Dünyası ve Türk Dış Politikası Çalıştayı Sonuç Raporları, ss. 74-86, 13.06.2017, Ankara. -Bulgaristan’da Türk Tarihi, Pomaklar ve Yaşanan Göçler Biga’da Pomaklar Dergisi, S. 2, ss. 51-57, Şubat, 2017, Biga/Çanakkale. -Arap Baharı’nın Suriye’ye Sirayeti ve Suriyeli Sığınmacılar Sorunu Yeni Türkiye Dergisi, Ortadoğu Özel Sayısı VI, S. 87, ss.700-714, Ocak-Haziran 2016, Ankara.