A.Paksoy’un Fransız düşünür Jean-Jacques Rousseau’dan Türkçeye kazandırdığı “Julie ya da Yeni Héloïse” (Julie, ou la nouvelle Héloïse) adlı anıtsal felsefi roman çevirisi üzerinde duracağım bugünkü yazımda. Cemal Süreya, “Uzat Saçlarını Frigya” kitabının 188.sayfasında çevirmen için şöyle diyor : “….çevirmen, bir kitabı kendisi için olduğundan çok, başkaları için okuyan kişidir. Ulusları...
İki yıl önce sevgili Oğuz Gemalmaz’ın hediye ettiği Adnan Dalkıran’ın yaşamı ile ilgili kitabını “Adnan Dalkıran ile Kültürel Kalkınma Çalışmaları” okumuş ve gerekli notları almıştım. Taşınma sırasında kaybolduğunu düşündüğüm kitabı okuması için bir arkadaşıma verdiğimi hatırlayarak, iki yıl sonra alabildim. Notlarımı gözden geçirerek aşağıdaki yazıyı kaleme aldım. Coğrafyadan Evrensele Biyografik...
Adnan Azar’ın şiiriyle tanışmak, onun her dizeye sindirdiği o naif ama bir o kadar da sarsıcı kederle doğrudan yüzleşmektir. Elimizde Yapı Kredi Yayınları’ndan çıkan “Avare Çalı ve Uzaktan: Toplu Şiirler (1976-2013)” duruyorsa, bu buluşma sıradan bir okuma eyleminin çok ötesine geçer; koca bir ömrün muhasebesine ve bir dostun kalbine yapılan...
Panait Istrati’yi ilk kez ortaokul son sınıfta iken, Türkçe öğretmenimiz Dursun Akçam’ın verdiği ödev için okumuştum. “Kodin” kitabını okuduğum zaman çok etkilenerek diğer kitaplarını da okumaya başladım. Panait Istrati okurken insan masada oturup bir teori kitabı kurcalıyormuş gibi hissetmez. Daha çok akşama doğru Tuna kıyısındaki derme çatma bir meyhanede, eski...
Geçen hafta bu köşede yazdığım yazıdan sonra yazdığım yazıya çok sayıda destek geldi. Yazımın başlığı : “Küreselleşmenin Görünmez Kuşatması ve Türkçenin Yabancı kelimelerle Sınavı” idi. Bir arkadaşımın evini ziyarete gittiğimde ise Cumhuriyet kitapları tarafından yayınlanan Tahsin Yücel’in “Türkçenin Kurtuluş Savaşı” (Eylül 2000) kitabıyla karşılaştım. Okuduğum zaman, geçen haftaki yazıma ek...
“Türkçem, benim ses bayrağım” Fazıl Hüsnü Dağlarca, bir şiirinde Türkçeye olan sevgisini bu dizelerle anlatıyor. Ben de bugünkü yazımda küreselleşmenin kuşatması altındaki Türkçemizi ele almak istiyorum. Bir toplumun hafızası, kültürü ve bağımsızlığı, üzerinde yükseldiği dilin sütunlarında saklıdır. Dil, yalnızca alelade bir anlaşma aracı değil; bir milletin dünyayı algılama, hissetme ve...
İsmail Hakkı Tonguç’un çok önemli bir sözü ile yazıma başlamak istiyorum. “Ülke gerçekleri bilinmeyince ülkeye uygun bir eğitim düzenlemesi yapabilmek olanağı yoktur.” (s.93) Cumhuriyet döneminin eğitim tarihine ışık tutan ender çalışmalardan biri olan “Yolumuzu Aydınlatanlar”, Mustafa Gazalcı’nın kaleminden Aralık 2022’de Cumhuriyet Kitapları tarafından yayımlandı. Gazalcı, hem eğitimci hem araştırmacı hem...
Türk Dil Kurumu’nun Temmuz 1961 tarihli “Deneme Özel Sayısı”nda (sayfa 101) rastladığım Gottfried Benn imzalı “Edebiyat Özgürlük İster” başlıklı yazı, sanatın doğasına dair zihnimde yeni kapılar araladı. Bu metin, yalnızca bir şairin görüşlerini değil; sanatın toplum içindeki konumunu ve sanatçının varoluş sancılarını sorgulayan derinlikli bir düşünce mirası niteliğindedir. Okumalarım bittikten...
Sadri Ertem, 1898 yılında İstanbul’da dünyaya geldi. Babasının subay oluşu nedeniyle çocukluğunu Anadolu ve Rumeli’nin çeşitli kentlerinde geçiren Sadri Ertem, Darülfünun (İstanbul Üniversitesi) Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü’nü bitirdi. Kurtuluş savaşı yıllarında Anadolu’da ‘Hakimiyet-i Milliye’ ve ‘Yeni Gün’ gazetelerinde yazıişleri müdürlüğü, ‘Son Telgraf’ gazetesinde ise başyazarlık yaptı. İstanbul’da çeşitli okullarda felsefe...
Meksikalı şair ve düşünür Octavio Paz’ın 1950 yılında yayımladığı “Yalnızlık Dolambacı (El laberinto de la soledad)”Cem Yayınları Çeviri : Bozkurt Güvenç), ilk bakışta “Meksika insanının ruhu ve kimliği” üzerine yazılmış bir deneme serisi gibi görünür. Ancak sayfaları çevirdikçe fark edersiniz ki Paz, aslında kamerasını Meksika’ya odaklarken, arka planda tüm insanlığın...
Feyzi Coşkun’un “Çalışma İlişkileri Açısından TÖB-DER” (Eğitim-İş Yayınları) başlıklı çalışması, Türkiye’nin sendikal geçmişine ve toplumsal mücadele tarihine kıyısından köşesinden ilgi duyan herkesin kütüphanesinde mutlaka bulunması gereken bir eser. Coşkun, karşımıza sadece bir derneğin kronolojik tarihini çıkaran sıkıcı bir kronoloji koymuyor. Aksine, 1970’lerin o her anı hareketli, kutuplaşmış ama bir o...
Ahmet Telli, 23.06.2022 günü “Veda Divanı” adlı toplu şiirler kitabını hediye ederken; “Sevgili Davut Köksoy’a içinde merhaba saklayan veda sözüyle” diye imzalamıştı. Kitaptaki şiirleri okurken bu sözü hep aklımda tuttum. Çünkü “İçinde merhaba saklayan veda”, bitişin aslında yeni bir başlangıca gebe olduğunu anlatan, hüzün ile umudu aynı satırda buluşturan zarif...
Selami Karabulut’un “Yangın Karanlığı” (Mahal Yayınları Nisan 2026) adlı öykü kitabı, günümüz Türk öykücülüğünde sıkça rastladığımız, biçimi öne çıkarırken içeriği kaçıran o “bunalımlı ama içi boş” metinlerden çok başka bir yerde duruyor. Popüler edebiyatın klişelerine yaslanmak yerine, geleneğin ve modern anlatının güçlü damarlarından beslenen olgun bir duruş sergiliyor. Kitabı bitirdiğinizde...
Yusuf İpekli’nin kaleminden çıkan “Köşeli Yazılar”, (Barış Kitap Nisan 2026 “2022-2024 arası Türkiye’ye Köşeden Bakış”) alışılagelmiş bir deneme seçkisi olmanın çok ötesinde bir duruş sergiliyor.Bu eser, modern çağın bizi içine hapsettiği o ruhsuz “pürüzsüzlüğe” karşı başlatılmış bir düşünce savaşı niteliğinde. İpekli, Türk edebiyatı ve düşünce dünyasına isminin hakkını veren, tavizsiz...
Samle Çağla’nın “Yazınsal Yansımalar” (Kanguru Yayınları Nisan 2026) adlı eseri, edebiyatın sadece bir anlatı biçimi değil, aynı zamanda bir ayna tutma sanatı olduğunu kanıtlayan türden bir çalışma. Önsözünü Sezai Sarıoğlu’nun yazdığı kitap üç bölüme ayrılmış : Şiir İncelemelri Öykü İncelemeleri Roman İncelemeleri Edebiyat öğretmeni olarak görev yapan Çağla’nın kitabı, okumayı...
Davut Köksoy, Howard Fast’in “Hürriyet Yolu” adlı romanını Medya Siyaset okurları için değerlendirdi. Köksoy, kölelik düzenine karşı verilen mücadeleyi merkezine alan eserin, yalnızca tarihsel bir anlatı değil; özgürlük, insan onuru, dayanışma ve kolektif bilinç üzerine bugün de geçerliliğini koruyan güçlü bir edebiyat yapıtı olduğunu yazdı. Howard Fast’in “Hürriyet Yolu” (Şubat...
Davut Köksoy, Albert Camus’nün “Sisifos Söyleni” kitabı üzerinden insanın anlam arayışını, dünyanın sessizliği karşısındaki uyumsuzluğu ve anlamsızlığa rağmen yaşama başkaldırısını ele alıyor. Son günlerde okuduğum ilginç kitaplardan birini bu yazımda sizlerle paylaşmak istiyorum: Albert Camus’nün “Sisifos Söyleni.” Can Yayınları tarafından 40. baskısını okuduğum kitabı Tahsin Yücel dilimize çevirmiş ve Kasım...
Tanıklık sadece görmek midir, yoksa hatırlamak zorunda kalmak mı? Davut Köksoy, Erdal Direğin’in eseri üzerinden hafıza, vicdan ve insanın direncini inceliyor. Erdal Direğin’in “24. Gün: Yorgun Gözlerin Tanıklığı” adlı kitabı, çağdaş Türk edebiyatında tanıklık, hafıza ve insanın iç dünyası üzerine kurulu metinler arasında dikkat çekici bir yerde durur. Eser, yalnızca...
12